رسران (Acanthocephalans)
> سختپوستان (Copepoda)
1-5-1-1- رده مونوژنهآ انگلهای خارجی (Class: Monogenea)
کرمهای Monogenea معمولا در جهت پشتی به سمت شکمی پهن بوده و دهان آنان در قسمت انتهای قدامی و شکمی قرار دارد همچنین طول آنها بین mm 20-0.15 به همراه 4-2 لوب و گاهی یک لوب اما با مکندههای قوی در قسمت قدامی میباشند (این محل به عنوان محل چسبیدن انتهای قدامی بدن به سطح بدن میزبان جهت تغذیه، نقل و انتقال به کار میرود). مهمترین وجه تشریحی Monogenea وجود اپیستوهاپتور مجهز به ساختمان کیتینی بوده که این اندامهای کیتینی برای ثابت نگه داشتن انگل به بدن میزبان مورد استفاده قرار میگیرند. اوپیستوهاپتورها بزرگ، کروی و ماهیچهای بوده که توسط پرههایی به حفرههای کمعمق تقسیم و فاقد میلههای مرتبط کننده بوده اما پروهاپتورها در صورت وجود دارای 2 فضای غدهای، 2 بادکش جانبی و یک بادکش کاذب منفرد میباشند (اسلامی، 1377). تمام Monogenea از نوع هرمافرودیت و دارای ساختمانی پیچیده بوده که تشخیص و تفریق اعضاء Monogenea انگلی بر اساس مشخصات زیر صورت میپذیرد (تصویر 1-6) (جلالی، 1377).

تصویر 1-6 انگلهای Monogenea
1-5-1-1-1- خانواده داکتیلوژیریده (Family: Dactylogyridae)
کرمهای بالغ Dactylogyridae بسیار کوچک و ندرتا بیش از mm 2 نبوده و دارای هاپتورهای مشتمل بر 7 جفت قلابک حاشیهای و 2-1 جفت قلاب بوده که در انتهای قسمت قدامی دارای غدد سری و مجاری مربوط 3-1 جفت لب میباشند همچنین اکثر گونههای Dactylogyridae دارای 2 و گاهی 1 جفت لکه چشمی (7 گونه در آبهای شیرین هندوستان فاقد لکههای چشمی) هستند اما لارو کلیه اعضای این خانواده در آبشیرین دارای لکههایچشمی میباشند. جنسهای ماده Dactylogyridae دارای تخمدان گرد گاهی قمقمهشکل، مجرای واژینال منفرد و فاقد رحم بوده و جنسهای نر دارای بیضه منفرد و غیرجفت، اندام جفتگیری کیتینی که شامل یک لوله و قطعه ضمیمه میباشند (جلالی،1377). اعضای این خانواده جزو انگلهای ماهیان استخوانی آبشیرین و دریایی محسوب شده و گونههای متعددی نظیر جنسهای Dactylogyrus وGyrodactylus در ماهیان آب شیرین شناسایی و گزارش شده است (جلالی،1377).
1-5-1-1-1-1- جنس داکتیلوژیروس (Genus: Dactylogyrus)
اعضای این جنس دارای 7 جفت قلابک حاشیهای، یک جفت قلاب میانی 2-1 رابط میانی در دیسک چسبنده بوده که به وسیله 2 جفت رنگدانه سیاه حساس به نور در انتهای قسمت قدامی و غدد ویتلن در محوطه بطنی از سایر جنسها تفریق میشوند (تصویر 1-7). گونههای مختلف این جنس به واسطه شکل، اندازه اندام جفتگیری، اندزه قلاب میانی و قلابکهای حاشیهای از یکدیگر متمایز گردیده و از این جنس بیش از 60 گونه در ماهیان آب شیرین ایران شناسایی شده است (جلالی،1377).

تصویر 1-7 جنس داکتیلوژیروس Dactylogyrus .sp
1-5-1-1-2- خانواده ژیروداکتیلیده (Family: Gyrodactylidae)
خانواده Gyrodactylidae جزو انگلهای کوچک و زندهزا با سیستم تولیدمثل کاملی بوده که هاپتورهای آنان دارای 16 قلابک حاشیهای و 1 جفت قلاب میانی در جهت شکمی بوده و در ناحیه قدامی واجد دو لب سفالیک میباشند. پروهاپتور دستجاتی از غدد راسی بوده که مجاری آنها در حاشیه انتهای قدامی به خارج باز شده و اوپیستوهاپتور به صورت مدور یا دو قطعهای و فاقد گیره بوده که واجد 2-1 زوج گیره میباشد (اسلامی،1377). دهان Gyrodactylidae در یکسوم قدامی بدن قرار دارد و اندام تناسلی جنس نر پیازیشکل و به طور معمول دارای 2-1 ردیف تجهیزات شاخی و کوچک بوده که دارای 2-1 رابط کیتینی برای باز نگهداشتن قلابها و فاقد لکههای چشمی هستند. روده آنان 2 شاخی بوده و تخمدانV شکل در عقب بیضه گرد و منفرد قرار گرفته است. از اعضای این خانواده گونههای متعدد جنس Gyrodactylus از ماهیان آبهای شیرین کشور جداسازی و شناسایی شده است (جلالی،1377).
1-5-1-1-2-1- جنس ژیروداکتیلوس (Genus: Gyrodactylus)
جنس Gyrodactylus به طور مشخص از سایر جنسهای Monogenea به واسطه بدن شفاف (عدم وجود غدد وتیلن) و قرار گرفتن جنین آنها در موقعیت میانی بدن متفاوتتر است. انگلهای متعلق به این جنس فاقد 4 لکهسیاه (تحت عنوان چشم) و صفحه چسبنده با 16 قلابک حاشیهای و 1 جفت قلاب میانی بوده که به واسطه 2 رابط میلهای به هم وصل شدند (تصویر 1-8) همچنین تشخیص دقیق گونههای این جنس به وسیله اندازه قلابکها و قلابها امکانپذیر است (جلالی،1377).

تصویر 1-8 جنس ژیروداکتیلوس Gyrodactylus
1-5-1-1-3- خانواده دیپلوزئیده (Family: Diplozoidae)
اوپیستوهاپتور کرمهای بالغ به صورت دائمی به یکدیگر چسبیده و شبیه کلمهX چهار ضلعی از 4 زوج یا تعداد زیادی چنگک و در برخی از گونهها 1 زوج گیرهخلفی تشکیل شده است همچنین قسمت انتهای قدامی آنان که دارای دو بادکش بوده که به قسمت قدامی لوله گوارشی منتهی شده و صفحات چسبنده آنها واجد گیرههای چسبنده میباشند. روده این کرمهای به صورت یک لوله ساده منفرد با انشعابات زیادی بوده که منفذ تناسلی آنان در نیمه عقبی فاقد اندام جفتگیری قرار دارد و در مرحله لاروی Diplozoidae 2نوزاد به یکدیگر پیوسته در زمان بلوغ به صورت جفت و متحد به صورت X یک انگل را تشکیل میدهند. این خانواده دارای 5 جنس پارادیپلوزئون، اینوستیاتوس، اودیپلوزئون، دیپلوزئون و سیندیپلوزئون با وجه مشخصه 4 جفت قلاب به عنوان ساختار اصلی چسبنده اپیستوهاپتور معرفی گردیده که جزو انگلهای آبششی ماهیان آبشیرین بوده و در ماهیان آبهایشیرین ایران گزارشاتی از حضور آنان ارائه شده است (جلالی،1377).

1-5-1-1-3-1- جنس پارادیپلوزئون (Paradiplozoon :Genus)
این انگل مختصص آبشش ماهیان بوده و به صورت ضربدری به هم چسبیده و دوقلو میباشد و مهمترین ویژگی این جنس نیمهمیانی باریک آن است و تا کنون 4 گونه از این جنس در ماهیان آب شیرین نواحی مختلف کشور شناسایی شده است (تصویر 1-9).
> پارادیپلوزئون پاولووسکی : در ایران این انگل از آبشش ماش ماهی شناسایی شده است.
> پارادیپلوزئون هومیون: در ایران این انگل از آبشش سیاهماهی، شاهکولی شناسایی شده است.
> پارادیپلوزئون چازاریکوم: در ایران این انگل ازآبشش ماهیسفید دریایخزر شناسایی شده است.

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

تصویر 1- 9 جنس پارادیپلوزئون Paradiplozoon
1-5-1-2- رده سستودآ انگلهای پریاخته داخلی (Class: Cestoda)

  • 2