ایـن پـژوهش هسـتند.
ویژگی های اخلاقی، شامل رفتارها و کنش های شکل گرفته در افراد می شود که امکان تغییر آنهـادر افراد، مشکل است.
الف) ویژگی هـای شخصـیتی: ایـن بخـش از شایسـتگی هـا ، شـامل رفتارهـا و کـنش هـایشکل گرفته در افراد مـی شـود کـه امکـان تغییـر آن در افـراد مشـکل اسـت. یکـی از خبرگـان، ویژگیهای شخصی و
زیر علوم مناسب را بدین صورت تشریح کرد: »وزیر باید دارای سـعه صـدر باشد که بتواند تحمل شنیدن نظر مخالف خودشم را داشته باشد«.
به قول یکی از مصاحبه شوندگان دیگر، »مدیر خود باید الگویی از نظم و انضباط باشد«.
نگرشهای سیاسی لازم برای احراز پست وزیر علوم، تحقیقات و فناوری
منظور، تصویر ذهنی انسان از دنیا و پیرامون آن است. تصویر ذهنی انسـان چـارچوبی اسـت کـهمیدان اندیشه و عمل وی را تبیین کرده، شکل می دهد. درک انسان از پدیده های پیرامون خود و تصمیم گیری وی برای عمل، بر مبنای تصویر ذهنی اوست. در این امتداد، نگاه فراجناحی هنگـامانجام وظیفه، از شایستگی های کلیدی دیگر برای احراز پست وزارت علـوم، تحقیقـات و فنـاوریاست. نگاه فراجناحی بر انجام امور به صورت عادلانه و بدون جهت گیری سیاسی دلالت دارد. بـهگفته یکی از مصاحبهشوندگان، »وزیـر علـوم بایـد درک سیاسـی داشـته باشـد ، امـا بـه صـورت غیرسیاسی عمل کند؛ زیرا زمانی که سیاسی عمل کند نیمی از خانواده خود را از دست می دهد«.
نتیجهگیری و تحلیل پایانی
هدف این پژوهش، تعیین مؤلفه های شایستگی وزیر علوم، تحقیقـات و فنـاوری بـود . بـه منظـور دستیابی به این هدف، با روش نمونه گیری گلوله برفی، بـا 14 خبـره مصـاحبه شـد و داده هـا بـااستفاده از روش تحلیل مضمون کدگذاری شدند. از پژوهش حاضر هفت مضـمون اصـلی شـاملدوراندیشی و تحولآفرینی در نظام آمـوزش عـالی، مهـارت انسـانی، مهـارت فنـی و مـدیریتی،ویژگی های اخلاقی، تجرب ههای اجرایی و مدیریتی در وزارت علوم، تحقیقات و فنـاوری، فراسـتسیاسی و بصیرت احصا شدند. برخی از یافتههای پـژوهش کـاملاً جدیـد بـوده و برخـی نیـز در پژوهشهای پیشین حمایت شدهاند.
مهارت های فنی شامل سازمان دهی و برنامه ریزی در آموزش عالی، کنترل و نظارت بر وزارت علوم و سازمان ها ی زیرمجموعه آن، مدیریت سرمایه انسـانی و مـادی در سـاختار وزارت علـوم،تحقیقات و فناوری، شبکه سازی، مـدیریت تغییـر، جانشـین پـروری وزیـران آینـده وزارت علـوم،تحقیقات و فناوری است. این دسته از شایستگی ها، در بیشتر مطالعات صورت گرفته در خصوص شایستگی ها، با عنوان مهارت های تکنیکی و فنی در کانون توجه قـرار گرفتـه انـد؛ بـ رای مثـال، داناییفرد، آذر و شیرزادی (1391) در مطالعه شایستگی های خط مشیگذاران ملی، بـه شایسـتگیفنی اشاره کرده و دانش خط مشی گذاری، آشنایی با علوم اقتصادی، آشـنایی بـا مـدیریت دولتـی،تخصص علمی در رشته خاص، فهم مالیه عمومی و آشنایی با مدیریت زمان را ازجمله مؤلفه های شایستگی فنی معرفی نمودهاند.
دوراندیشی و تحول آفرینی در نظام آموزش عالی، شامل مـدیریت راهبـردی آمـوزش عـالی، خلاقیت در مدیریت نظام آموزش عالی، تفکـر سیسـتمی در مـدیریت وزارت علـوم، تحقیقـات وفناوری، تحلیل گر نظام آموزش عالی، توانایی تصمیم گیری، توانایی حـل مسـئله اسـت. سـاکنا وبندال (2013)، دورنگری و نگاه راهبردی، هوشیاری و مدیریت بـر محـیط کـار را از مهـم تـرینشایستگی های لازم برای مدیران هند می دانند. محمودی، زارعی متین و بحیرایی (1391) نیز در پژوهش خود، با هدف ارائه چارچوبی برای شناسایی شایستگی مدیران ارشد دانشگاه ها، بـر تفکـرسیستمی، تفکر خلاق و تفکر استراتژیک تأکید داشتند.
تیم سازی و هدایت تیم، مشورت پذیری، قدرت مذاکره، تعامـل (مـراوده ) بـا ذی نفعـان وزارتعلوم، تحقیقات و فناوری و مدیریت افراد، ازجمله مهارت های انسانی ـ ارتباطی لازم بـرای ایـنمنصب کلیدی است. ریچن و همکارانش (2003) پـس از بررسـی ایـن شایسـتگی هـا در قالـبعناوین کلی مهارت های اجتماعی، شایستگی های اجتماعی، کار تیمی و مشارکتی، آنهـا را تأییـدکردند.
این دسته از شایستگی ها در بیشتر مطالعات صورت گرفته در خصوص شایسـتگی بـا عنـوانتحصیلات، ویژگی های فردی تخصصی و دانش و آگاهی بررسی و تأیید شده اند.
دانش و آگاهی شامل آگاهی از سـاختار وزارت علـوم، تحقیقـات و فنـاوری و سـازمان هـا ی زیرمجموعه آن؛ آگاهی علمی، فنی و پژوهشی؛ آگاهی عمومی؛ آشنایی بـا زبـان هـای خـارجی وبرجستگی علمی است. فاتحی فر (1391)، در پژوهشی بـا هـدف ارائـه مـدل احـزار شـغل بـرای شهرداران تمام کلان شهرها، آگاهی به عوامل محیطی و دانـش تخصصـی و حرفـه ای را نیـز ازشایستگی های مهم احراز شغل برای شهرداران معرفی کرده است.