ر گرفتنـ د. در نهایت نیز از روش توکی (بهعلت نشان دادن اخـتلاف معنـی دارحقیقی) جهت مقایسه تیمارها استفاده گردید.
نتایج
نتایج نشـان داد بـرای شـاخص منهینـک و شـاخص مارگـالف بالاترین غنایگونـه ای مربـوط بـه منطقـه نصـف ظرفیـت چـرا و بع د از آن منطق ه براب ر ظرفی ت چ را م یباش د (ج دول1).مطالعه شاخصهای تنوع گیاهی نیز نشان داد که شـاخص هـای هیل 1، 2 و شانون واینر در مناطق نصف ظرفیـت چـرا و برابـرظرفیــت چــرا بــهترتیــب دارای بیشــترین و کمتــرین تنــوعمیباشند (جدول1).
مقایسه آماری شاخصهای غنا با روش توکی نشـان داد کـه اختلاف شاخص غنای مارگالف بین شرایط نصف ظرفیت چـرا و بدون چرا، برابر ظرفیت چرا و بدون چـرا و هـم چنـین میـان برابر ظرفیت چرا و دو برابر ظرفیت چرا در سـطح یـک درصـد معنیدار بوده است در حالیکه دو منطقه دو برابر ظرفیت چرا وبدون چرا در سطح پنج درصد با هم اختلاف معنـی دار داشـتند .
جدول 1. مقادیر محاسبه شده شاخصهای غنای گونهای و شاخصهای تنوع
تنوع شانون وینر تنوع هیل2 تنوع هیل1 غنا مارگالف غنا منهینیک نوع مدیریت
1/11 2/17 2/86 1/2 0/89 دو برابر ظرفیت چرا
1/4 3/14 4/52 1/64 1/73 نصف ظرفیت چرا
1/32 2/78 4/12 1/51 1/5 برابر ظرفیت چرا
0/66 1/59 1/97 0/82 0/76 بدون چرا
اما گرچه منطقه نصف ظرفیت چرا نسبت به منطقه برابر ظرفیتچرا شاخص غنای مارگـالف آن بیشـتر بـود امـا ایـن اخـتلافمعنیدار نبود (جدول 2). مقایسـه شـاخص هـای غنـا بـا روشتوکی نشان داد که اختلاف شاخص غنای منهینیک بـین شـرایط نصف ظرفیت چرا و بدون چرا، نصف ظرفیت چـرا و دو برابـر ظرفیت چرا در سطح یک درصد معنیدار بوده است در حالیکهمناطق دو برابر ظرفیت چرا و بدون چرا و برابر ظرفیـت چـرا وبدون چرا در سطح پنج درصد با هم اختلاف معنـی دار داشـتند .
اما مناطق نصف ظرفیت چرا و برابـر ظرفیـت بـا هـم اخـتلاف معنیدار نداشتند (جدول 2).
مقایسه آماری شاخص های تنوع با روش توکی نشان داد کهاختلاف شاخص تنوع هیل 1 بین شرایط بدون چـرا و دو برابـر ظرفیت چرا، بدون چرا و نصـف ظرفیـت چـرا در سـط ح یـکدرصد معنیدار بوده است در حالیکه مناطق بدون چـرا و برابـر ظرفیت چرا و همچنین در مناطق برابـر ظرفیـت چـرا و نصـف ظرفیت چرا و برابر ظرفیـت چـرا و دو برابـر ظرفیـت چـرا درسطح پنج درصد اختلاف معنیدار داشـتند (جـدول 3). مقایسـه آماری شاخصهای تنوع با روش توکی نشـان داد کـه اخـتلاف شاخص تنوع هیل 2 بین شرایط بـدو ن چـرا و نصـف ظرفیـت چرا، برابر با چرا ودو برابر ظرفیت چرا، نصـف ظرفیـت چـرا ودو برابر ظرفیت چرا در سطح یک درصد معنیدار بوده است درحالیکه مناطق بدون چرا و برابر ظرفیت چرا، بـدون چـرا و دو برابر ظرفیت چرا، دو برابر ظرفیت چرا و برابر ظرفیـت چـرا درسطح پنج درصد اختلاف معنیداری وجـود دارد. هـم چنـین درمناطق برابر ظرفیت چرا و نصف ظرفیت چرا اختلاف معنـی دار نبوده است (جدول 3).
مقایسه آماری شاخص های تنوع با روش توکی نشان داد کهاختلاف شاخص تنوع شانون وینر بین شرایط بـدون چـرا و دوبرابر ظرفیت چرا، بدون چرا و نصف ظرفیت چـرا ،نصـف ظرفیـتچرا و دو برابر ظرفیت چرا در سطح یک درصد معنیدار بوده اسـت در حالی که مناطق بدون چرا و برابر ظرفیت چرا در سطح 5 درصـد اختلاف معنیداری وجود دارد. همچنـین در منـاطق برابـر ظرفیـت چرا و نصف ظرفیت چرا، برابر ظرفیت چرا و دو برابر ظرفیت چـرااختلاف معنیدار نبوده است (جدول 4).
sig خطای استاندارد تفاوت میانگینها نوع مدیریت (b) نوع مدیریت (a)
0/00**
0/03*
0/00** 0/07
0/07
0/07 -0/44 0/38
-0/03 نصف ظرفیت چرابدون چرابرابر ظرفیت چرا دو برابر ظرفیت چرا
0/00**
0/00**
0/07ns 0/07
0/07
0/07 0/44
0/82
0/41 دو برابر ظرفیت چرابدون چرابرابر ظرفیت چرا نصف ظرفیت چرا
0/07ns
0/00**
0/00** 0/07
0/07
0/07 -0/41
0/41
0/03 نصف ظرفیت چرابدون چرادو برابر ظرفیت چرا برابر ظرفیت چرا
0/03*
0/00**
0/00** 0/07
0/07
0/07 -0/38
-0/82
-0/41 دو برابر ظرفیت چرانصف ظرفیت چرابرابر ظرفیت چرا بدون چرا
0/00**
0/02*
0/00** 0/05
0/05
0/05 -0/84
0/13
-0/61 نصف ظرفیت چرابدون چرابرابر ظرفیت چرا دو برابر ظرفیت چرا
0/00**
0/00**
0/066ns 0/05
0/05
0/05 0/84
0/97
0/23 دو برابر ظرفیت چرابدون چرابرابر ظرفیت چرا نصف ظرفیت چرا
0/06ns
0/03*
0/00** 0/05
0/05
0/05 -0/23 0/74
00/61 نصف ظرفیت چرابدون چرادو برابر ظرفیت چرا برابر ظرفیت چرا
0/025*
0/00**
0/035* 0/053
0/053
0/053 -0/13
-0/97
-0/74 دو برابر ظرفیت چرانصف ظرفیت چرابرابر ظرفیت چرا بدون چرا
0-257863

Downloaded from ijae.iut.ac.ir at 16:33 IRST on Saturday October 28th 2017 [ DOI: 10.18869/acadpub.ijae.4.12.1 ]

Downloaded from ijae.iut.ac.ir at 16:33 IRST on Saturday October 28th 2017 [ DOI: 10.18869/acadpub.ijae.4.12.1 ]

جدول 2.نتایج آزمون توکی بهترتیب برای شاخصهای غنا مارگالف و منهینیک
ns : عدم تفاوت معنی دار، * معنی داری در سطح 05/0 و ** معنی داری در سطح 01/0
بحث و نتیجهگیری
یکی از عوامل مؤثر بر غنا و تنوع، بهرهبرداری از پوششگیـ اهیدر قالب چـرا ی دام اسـت کـه اگـر از حـد متعـارف و تحمـل اکوسیستم فراتر رود سبب عوارض غیـ رقابـل برگشـت بـر رویپوشش و نهایتاً خاک و اکوسیستم مرتعـ ی خواهـد گردیـ د. لـذا نتایج این مطالعه کـه در راسـتای واکـنش غنـا و تنـوع پوشـش گیاهی نسبت به بهره برداریهای مختلف دام بود، نشـان داد کـه غنا و تنوع اکوسیستم مرتعی تحـت تأثیــر شـدتهای مختلـفبهرهبرداری دام اختلاف معنیداری با یکدیگر دارند. بهطوریکهمطالعه شاخصهای مارگالف و منهینیک در مناطق مورد مطالعه،نشان داد که بالاترین غنـای گونـه ای مربـوط بـه منطقـه نصـف ظرفیت چرا میباشد. این در حالی است که منطقه برابر ظرفیـت
sig خطای استاندارد تفاوت میانگین ها نوع مدیریت (b) نوع مدیریت (a)
0/00**
0/00**
0/02* 0/03
0/03 1/66
0/89
1/26 نصف ظرفیت چرابدون چرابرابر با ظرفیت چرا دو برابر ظرفیت چرا
0/00**
0/00**
0/03* 0/03
0/03 1/66
2/55
0/4 دو برابر ظرفیت چرابدون چرابرابر با ظرفیت چرا نصف ظرفیت چرا
0/00**
0/03*
/02* 0/03
0/03
0/03 1/26
2/15
– 0/4 دو برابر ظرفیت چرابدون چرانصف ظرفیت چرا برابر ظرفیت چرا
0/00**
0/00**
0/03* 0/03
0/03
0/03 -0/89
2/55
2/15

دو برابر ظرفیت چرانصف ظرفیت چرا
برابر با ظرفیت چرا بدون چرا
0/00**
0/03*
0/04* 0/03
0/03
0/03 -0/97
-0/61
0/58

نصف ظرفیت چرا
برابر با ظرفیت چرابدون چرا دو برابر ظرفیت چرا
0/00**
0/00**
0/07ns 0/03
0/03
0/03 0/97
1/55
0/36 دو برابر ظرفیت چرابدون چرابرابر با ظرفیت چرا نصف ظرفیت چرا
0/07ns
/00**
0/023* 0/03
0/03
./03 -0/36
0/61
1/19 نصف ظرفیت چرا
دو برابر ظرفیت چرابدون چرا برابر ظرفیت چرا
0/04*
0/00**
0/02* 0/03
0/03
0/034 -0/58
1/55
1/19 دو برابر ظرفیت چرانصف ظرفیت چرابرابر با چرا بدون چرا
0-239575Downloaded from ijae.iut.ac.ir at 16:33 IRST on Saturday October 28th 2017 [ DOI: 10.18869/acadpub.ijae.4.12.1 ]

Downloaded from ijae.iut.ac.ir at 16:33 IRST on Saturday October 28th 2017 [ DOI: 10.18869/acadpub.ijae.4.12.1 ]

جدول 3. نتایج آزمون توکی بهترتیب برای شاخصهای تنوع هیل1 و هیل2:
ns : عدم تفاوت معنی دار، * معنی داری در سطح 05/0 و ** معنی داری در سطح 01/0
چــرا از ایــن لحــاظ در رده دوم و منــاطق دیگــر در ردههــایبعدی قرار میگیرند. مطالعه شاخصهای تنوعگیاهی نیـز نشـان داد که میزان عددی شاخصهای شانونواینر، هیـل 1 و هیـل 2در منطقه نصف ظرفیـت چـرا و برابـر ظرفیـت چـرا بیشـترین می زان را داش تهان د و من اطق دیگ ر در ردهه ای بع دی ق رارگرفتهاند. گرچه منطقه نصـف ظرفیـت چـرا نسـبت بـه منطقـه
برابر ظرفیت چرا شاخصهـای غنـ ای مارگـالف و منهینیـک آنبیشتر بود اما این اختلاف معنیدار نبود. لذا وجود بـالاتر ین غنـاو تنوع در شرایط نصف ظرفیـت چـرا و برابـر ظرفیـت چـرا راشاید بتوان به تعدیل رقابت گونههـا از طریـق بهـره بـرداری دامنسبت داد. طهماسبی (6) بیان مـی کنـد در یـک جامعـه گیـاهی یکسری گیاهان با قدرت رقابت زیادی گسترش پیدا کردهاند وباعث کاهش حضور دیگر گونهها شدهاند، لذا ایـن ،حکایـت ازکاهش تنوع گونهای دارد. اما اگر بهرهبرداری دام از این گیاهـان صورت گیرد و همزمان موجب انتقال بذور گیاهـان در مقیـاسمحلی گردد، می توان گفت که چرای دام در ایـ ن حالـت غنـای گونهای را افزایش داده است.
البته تاثیر چرای دام بر غنـا و تنـوع پوشـش گیـاهی نـه بـهشدت چرا، بلکه به عوامل مهم دیگری از جمله نوع دام، قابلیتتولید زیستگاه و سابقه چرایی زیستگاه نیز بسـتگی دارد. سـابقه چرایی زیاد در قسمتهایی از حوزه بیانگر کـاهش تنـوع در آنقسمتها بود. در واقع سابقه چرایی از این نظر مهـم اسـت کـه
جدول 4. نتایج آزمون توکی برای شاخص تنوع شانونواینر
sig خطای استاندارد تفاوت میانگین ها نوع مدیریت (b) نوع مدیریت (a)
0/00**
0/00**
0/07ns 0/11
0/11
0/11 – 0/3 0/45
-0/21 نصف ظرفیت چرابدون چرابرابر ظرفیت چرا دو برابر ظرفیت چرا
0/00**
0/00**
0/06ns 0/11
0/11
0/11 0/3
0/74
0/08 دو برابر ظرفیت چرابدون چرابرابر ظرفیت چرا نصف ظرفیت چرا
0/06ns
0/04*
0/05* 0/11
0/11
0/11 -0/08
0/66
0/21 نصف ظرفیت چرابدون چرادو برابر ظرفیت چرا برابر ظرفیت چرا
0/00 **
0/00**
0/04* 0/11
0/11
0/11 0/ 45
0/ 74
-0/66 دو برابر ظرفیت چرانصف ظرفیت چرابرابر ظرفیت چرا بدون چرا
ns : عدم تفاوت معنی دار، * معنی داری در سطح 05/0 و ** معنی داری در سطح 01/0
تاثیر زیادی